Σφυροδακτυλία

Η σφυροδακτυλία αποτελεί μία από τις πιο συχνές παραμορφώσεις του ποδιού και πρόκειται για την παραμόρφωση μίας από τις τρεις αρθρώσεις του δακτύλου. Μπορεί να εμφανιστεί σε όλα τα δάκτυλα, αλλά πιο συχνή είναι η εμφάνισή της στο δεύτερο (2ο ) δάκτυλο. Η ονομασία οφείλεται στο γεγονός ότι η παραμόρφωση που δημιουργείται μοιάζει με σφυρί ( η τελευταία φάλαγγα του δακτύλου είναι μονίμως λυγισμένη προς το έδαφος ). Οι γυναίκες εμφανίζουν 4 με 5 φορές συχνότερα σφυροδακτυλία σε σχέση με τους άνδρες και η συνηθέστερη ηλικία εμφάνισής της είναι οι ηλικίες από 60 έως 80 ετών ( χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν μπορεί να παρουσιαστεί σε οποιαδήποτε άλλη ηλικία ). Η παραμόρφωση του δακτύλου είναι συνήθως μόνιμη, συνοδεύεται από έντονο πόνο- ειδικότερα όταν το δάκτυλο έρχεται σε επαφή με το παπούτσι- με αποτέλεσμα την μειωμένη σταδιακά λειτουργικότητα του δακτύλου και εν συνεπεία όλου του ποδιού. Αυτό μακροπρόθεσμα οδηγεί σε προβλήματα και στις απλές καθημερινές δραστηριότητες, όπως το περπάτημα. Ακόμα, η σφυροδακτυλία εμφανίζει και κάλους (υπερκερατώσεις) στην κορυφή της άρθρωσης και την άκρη του δακτύλου, οι οποίοι και αυτοί συνοδεύονται από έντονο πόνο. Υπάρχον δύο είδη σφυροδακτυλίας:

  1. Εγγύς σφυροδακτυλία: Σε αυτήν την περίπτωση η σφυροδακτυλία εμφανίζεται συνήθως στο δεύτερο δάκτυλο ή σε δάκτυλα όπου η πρώτη φάλαγγα διπλώνει προς τα πάνω, ενώ η μεσαία και η ακραία προς τα κάτω. Αυτή η κατάσταση, σε αρχικό στάδιο παρουσιάζει ένα ελαφρύ σήκωμα του δακτύλου, ενώ σε πιο προχωρημένες περιπτώσεις δημιουργεί υπερκερατώσεις και τυπική φλεγμονή στη μεσαία φάλαγγα.
  2. Ακραία σφυροδακτυλία: Η ακραία σφυροδακτυλία εντοπίζεται κυρίως στο μακρύτερο δάκτυλο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν μπορεί να εμφανιστεί και στα υπόλοιπα δάκτυλα. Τα πρώτο σύμπτωμα σε αυτήν την περίπτωση είναι η δημιουργία υπερκεράτωσης στην κορυφή της τελευταίας φάλαγγας του δακτύλου.

Η θεραπεία σε αρχικό στάδιο είναι συντηρητική με αλλαγή πιο άνετων και φαρδιών υποδημάτων, περιποίηση του ποδιού και των κάλων, την εφαρμογή ειδικών πελμάτων μέσα στα υποδήματα κ.α. Σε καταστάσεις όπου η σφυροδακτυλία και τα συμπτώματά της δεν υποχωρούν, η μόνη θεραπεία είναι η χειρουργική.

Πού οφείλεται η σφυροδακτυλία; Ποια τα αίτια;

Τα αίτια που δημιουργούν τη σφυροδακτυλία είναι τα εξής:

  1. Τα ακατάλληλα υποδήματα (γόβες ή πολύ στενά ), που είναι και η πιο συνηθισμένη αιτία, μπορούν να παραμορφώσουν τα δάκτυλα του ποδιού. Η παραμόρφωση αυτή, μπορεί να διορθωθεί μόνη της, όταν βρίσκεται σε αρχικό στάδιο, με την εφαρμογή άνετων υποδημάτων. Εάν όμως ο/η ασθενής παραβλέψει το πρόβλημα, αυτό γίνεται μόνιμο καθώς, με την πάροδο του χρόνου, οι τένοντες και οι σύνδεσμοι των δακτύλων ζαρώνουν.
  2. Η ρευματοειδής ή η ψωριασική αρθρίτιδα
  3. Διάφορες νευρολογικές παθήσεις, όπως η εγκεφαλική παράλυση, το σύνδρομο Charcot- Marie- Tooth, οι οποίες δημιουργούν άνιση κατανομή των δυνάμεων που ασκούνται στα δάκτυλα μέσω των τενόντων.
  4. Η κοιλοποδία, δηλαδή η αυξημένη, πέραν του φυσιολογικού, καμάρα του ποδιού.
  5. Η πτώση του μεταταρσίου
  6. Διάφορες τραυματικές καταστάσεις του ποδιού
  7. Διάφοροι κληρονομικοί παράγοντες.

Τι συμπτώματα παρουσιάζει η σφυροδακτυλία;

Τα συμπτώματα που παρουσιάζει η σφυροδακτυλία είναι πολύ συγκεκριμένα και αποτελούν τα εξής:

  1. Η παραμόρφωση του δακτύλου: η άρθρωση του δακτύλου κάμπτεται και παίρνει τη μορφή σφυριού. Αυτή η παραμόρφωση μπορεί να εμφανιστεί σε οποιοδήποτε δάκτυλο, αλλά είναι πιο συνηθισμένη στο δεύτερο δάκτυλο.
  2. Ο πόνος κατά την κίνηση του δακτύλου: Φυσικό επακόλουθο του πόνου στο δάκτυλο είναι η δυσκολία στην κίνησή του, ακόμα και προβλήματα κατά τη βάδιση ( προχωρημένο στάδιο παραμόρφωσης ). Ο πόνος εμφανίζεται βέβαια μετά από αρκετά χρόνια και στην περίπτωση όπου η σφυροδακτυλία οφείλεται σε ρευματοειδή αρθρίτιδα, ο πόνος αυτός οφείλεται σε φλεγμονή των δακτυλικών αρθρώσεων.
  3. Η υπερκεράτωση ( κάλος ) στην ραχιαία επιφάνεια της άρθρωσης: Αυτή η κατάσταση γεννά προβλήματα και δυσκολία στην εφαρμογή υποδημάτων, καθώς η επαφή των κάλων με αυτά δημιουργεί πόνο στον /στην ασθενή.

Πώς διαγιγνώσκεται η σφυροδακτυλία;

Με την κλινική εξέταση από τον ιατρό, μπορεί να διαγνωστεί η σφυροδακτυλία, καθώς αυτή γίνεται εμφανής από την παραμόρφωση που υπάρχει στα δάκτυλα. Με ένα πλήρες ιστορικό του/της ασθενούς, μπορεί ακόμα να εντοπιστεί η χρονιότητα της παραμόρφωσης, η δυσκαμψία και η τυχόν συνύπαρξη με άλλα προβλήματα του ποδιού ( π.χ. κοιλοποδία, κάλοι, βλαισός μέγας δάκτυλος ). Ακόμα, ο ιατρός αξιολογεί την γενικότερη κατάσταση της υγείας του/ της ασθενούς, καθώς κάποιες παθήσεις, όπως η ψωριασική αρθρίτιδα και διάφορα νευρολογικά προβλήματα, μπορεί να αποτελούν την αιτία της εμφάνισής της. Πέραν όμως της κλινικής εξετάσεις υπάρχουν και κάποιες εξετάσεις, οι οποίες μπορούν να βοηθήσουν τον ιατρό στην επιβεβαίωση της διάγνωσης. Αυτές είναι :

  1. Η απλή ακτινογραφία των ποδιών, καθώς αυτή αποτελεί τη βασική απεικονιστική εξέταση της περιοχής
  2. Οι αιματολογικές εξετάσεις, στις οποίες μπορούν να διερευνηθούν τυχόν αυτοάνοσα νοσήματα, όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα.

Πώς θεραπεύεται η σφυροδακτυλία;

Η σφυροδακτυλία σε αρχικό στάδιο, όπου η παραμόρφωση διορθώνεται και η κίνηση διατηρείται χωρίς να δημιουργεί πόνο και προβλήματα κατά τη βάδιση, συνιστάται η συντηρητική αγωγή. Η αντιμετώπιση του προβλήματος σε αυτό το στάδιο λοιπόν έχει ως εξής:

  1. Χρήση ειδικών περιδέσεων, έτσι ώστε να ευθυγραμμιστούν τα δάκτυλα
  2. Χρήση φαρδύτερων στο πρόσθιο μέρος υποδημάτων, έτσι ώστε να αποσυμπιέζονται τα δάκτυλα και αποφυγή των στενών και των υποδημάτων με ψηλό τακούνι.
  3. Εφαρμογή ειδικών πελμάτων, μέσα στα υποδήματα, που υποστηρίζουν το πόδι και ανακουφίζουν τα παραμορφωμένα δάκτυλα από την πίεση που τους έχουν ασκηθεί
  4. Αντιφλεγμονώδη φάρμακα για την ανακούφιση της φλεγμονής και του πόνου
  5. Περιποίηση και καθαρισμός των κάλων από ειδικό ιατρό

Σε περιπτώσεις όπου η σφυροδακτυλία δεν βελτιώνεται, αντιθέτως η παραμόρφωση έχει γίνει μόνιμη, η αντιμετώπιση που συνιστάται είναι η χειρουργική.

Η χειρουργική αντιμετώπιση πραγματοποιείται όταν οι παραμορφώσεις στα δάκτυλα είναι έντονες, συνοδεύονται με πόνο και δημιουργούν προβλήματα στην λειτουργικότητα του ποδιού. Η χειρουργική αντιμέτωπη μπορεί να είναι επέμβαση στα μαλακά μόρια, όπως διατομή τενόντων, μεταφορά τενόντων ή τενοντοπλαστική ή επέμβαση στα οστά, όπως η οστεοτομή  ή η αρθρόδεση. Ο τύπος  λοιπόν της επέμβασης που θα πραγματοποιηθεί εξαρτάται από το είδος των παραμορφώσεων των δακτύλων, δηλαδή εάν είναι ευλύγιστες ή εύκαμπτες. Το αποτέλεσμα των επεμβάσεων αυτό είναι, μέσω της διόρθωσης των αξόνων των δακτύλων, η σταθερότητα και λειτουργικότητά τους και η εξαφάνιση του πόνου που συνοδεύει τη σφυροδακτυλία.  Στην σφυροδακτυλία, η χειρουργική επέμβαση αποτελεί την οριστική λύση, ειδικά όταν η αιτία είναι η ρευματοειδής αρθρίτιδα ή τα αυτοάνοσα νοσήματα που επηρεάζουν και τις αρθρώσεις των δακτύλων.

 

2018-06-04T16:27:14+00:00